next page

fehrest page

back page

ابن بطريق حلى
ولادت
يحيى بن حسن بن حسين اسدى حلّى ، معروف به ابن بطريق حلى ، در سال 533 هجرى در شهر حله به دنيا آمد.
خاندان
آل بطريق از خاندان هاى بزرگ و سرشناس حله مى باشند. گرچه ابن بطريق از حله به بغداد مهاجرت نمود اما او را هم از بزرگان حله مى دانند.
آنچه از علماى منسوب به اين خاندان در دست داريم شامل سه نفر مى باشد:
1 - يحيى بن حسن بن بطريق صاحب كتاب العمدة و كتب ديگر.
2 - على بن يحيى ، معروف به ابو الحسن كاتب كه فرزند ابن بطريق بوده و از او اجازه نقل روايت دارد و كتب پدر را نيز به ديگران اجازه داده است .
او از فقها و اصوليون نام آور زمان خويش بوده و در ادبيات و شعر نيز تبحر داشته و اشعار زيبايى از او به يادگار مانده است .
على در سال 642 هجرى ، يعنى 42 سال بعد از وفات پدر در شهر بغداد از دنيا رفت .
3 - محمد بن يحيى ، فرزند ديگر ابن بطريق ، كه او نيز از بزرگان و علماى فاضل شيعه بوده است .
اساتيد و مشايخ
ابن بطريق از عده زيادى از علماى شيعه و سنى روايت نقل مى كند و در كتاب هاى خويش نام آنها را با مشخصات كامل آورده است .
از جمله اساتيد او:
1 - شيخ عماد الدين طبرى مؤلف كتاب بشارة المصطفى .
2 - ابن شهر آشوب مازندرانى ،صاحب كتاب مناقب .
3 - اقبال بن مبارك عكبرى واسطى از علماى اهل سنت در قرن ششم . ابن بطريق صحيح بخارى را از او نقل كرده است .
4 - عبد الله بن منصور باقلانى از علماى اهل سنت كه صحيح مسلم و بخارى را از او نقل كرده است .
5 - ابو عبد الله ، احمد طاهر كه واسطه او در نقل مسند احمد است .
6 - يحيى بن محمد واعظ بغدادى كه تفسير ثعلبى را بواسطه او نقل كرده است .
شاگردان
1 - على بن يحيى ، فرزند بزرگوار او
2 - على بن يحيى خياط كه از شاگردان ابن ادريس هم هست
3 - فخار بن معد علوى موسوى
4 - سيد محمد بن ابى هاشم علوى
5 - محمد بن عبد الله بن زهرة ، برادر زاده ابو المكارم ابن زهره صاحب كتاب الغنية
تأليفات
از مهم ترين افتخارات علما و دانشمندان بزرگ علاوه بر شاگردان تربيت شده بدست آنها، كتاب هايى است كه آنان نگاشته اند و براى آيندگان به يادگار گذارده اند.
اهميت تأليفات بزرگان زمانى بيشتر خودنمايى مى كند كه شرايط حاكم بر جامعه آن روز را مطالعه كنيم ، چرا كه در اكثر زمان ها و كشورهاى اسلامى ، شيعيان همواره تحت فشار بوده و از حداقل امكانات نيز محروم بوده اند؛ با اين حال هر يك از بزرگان ده ها عنوان كتاب با تحقيق و دقت بسيار بالا در كارنامه خود دارند.
شيخ بزرگوار ابن بطريق حلى نيز تأليفاتى دارد كه حكايت از دقت و وسعت اطلاعات او در علوم مختلف دارد.
بيشتر كتب او جمع بين روايات و نظرات شيعه و سنى است و بعضى از آنها فقط از منابع اهل سنت جمع آورى شده اند.
از جمله تأليفات ابن بطريق عبارتند از:
1 - العمدة
2 - تصفح الصحيحين في تحليل المتعتين كه مقصود متعه نكاح و متعه حج است (حج تمتع )
3 - خصائص الوحي المبين في مناقب أمير المؤمنين عليه السلام
4 - الرد على أهل النظر في تصفح أدلة القضاء و القدر
5 - اتفاق صحاح الاثر في إمامة الائمة الاثني عشر
6 - المستدرك المختار في مناقب وصي المختار ، اين كتاب را به عنوان مستدرك و تتمه كتاب العمدة نوشته است .
7 - عيون الاخبار
8 - سؤال أهل حلب
9 - رجال الشيعة و...
وفات
ابن بطريق حلى در سال 600 هجرى در حالى كه 67 سال از عمر شريفش ‍ مى گذشت جام وصال را سركشيد و به ديار دوست هجرت كرد.

next page

fehrest page

back page